Ohrid - Twierdza Samuela - Macedonian Postcards – Timeless Views from Macedonia

Rent a Car in Macedonia – Your Journey, Your Pace...

Wznosząca się ponad miastem Twierdza Samuela jest najbardziej rozpoznawalnym symbolem Ochrydy oraz jedną z największych średniowiecznych fortyfikacji w Macedonii. Jej masywne mury i wieże rozciągają się na całym wzgórzu, obejmując historyczne serce miasta. Z wyjątkiem strony południowej, skierowanej ku jezioru, wzgórze było chronione wysokimi kamiennymi murami i basztami o łącznej długości niemal trzech kilometrów, aż po dawny port.

Najstarsze źródła pisane wskazują, że umocnienia istniały tu już w starożytności. Antyczny historyk Polibiusz wspomina, że podczas pierwszych wypraw wojennych w tym regionie Filip II Macedoński nakazał wzniesienie twierdzy na wzgórzu nad jeziorem.

Pierwsza jednoznaczna wzmianka historyczna o mieście — znanym wówczas jako Lichnidos — pochodzi z 209 roku p.n.e., kiedy rzymski historyk Liwiusz napisał, że twierdza była już zbudowana i aktywnie wykorzystywana.

Na przestrzeni wieków twierdza była wielokrotnie niszczona, odbudowywana i rozbudowywana. W efekcie nosi ślady wielu cywilizacji, które władały Ochrydą — Rzymian, Bizantyjczyków, Słowian i Osmanów. Jednak większość murów, wież i cytadela w obecnym kształcie pochodzą z czasów panowania cara Samuela, który rządził w latach 976–1014. W tym okresie Ochryda była stolicą pierwszego państwa Słowian macedońskich, stąd dzisiejsza nazwa — Twierdza Samuela.

Po upadku państwa Samuela i powrocie władzy bizantyjskiej cesarz Bazyli II nakazał zniszczenie twierdzy. Później została ona odbudowana, najprawdopodobniej za panowania cesarza Aleksego I Komnena, a następnie ponownie rozbudowana pod koniec XIV wieku przez lokalnego władcę Andreę Gropę.

Po podboju osmańskim stacjonował tu garnizon wojskowy, jednak twierdza stopniowo traciła znaczenie strategiczne. Nadal jednak pełniła funkcję obronną i mieszkalną. Centralna część — cytadela — była podzielona na dwie strefy: jedną dla władcy i drugą dla żołnierzy. Zewnętrzne mury wzmocniono basztami, w tym największą i najsilniejszą wieżą w najbardziej narażonym miejscu. Główne wejście do cytadeli było szczególnie dobrze chronione, flankowane przez dwie półkoliste wieże obronne.

Do miasta prowadziły trzy główne bramy: Górna Brama, Przednia Brama oraz Dolna Brama, położona blisko brzegu Jeziora Ochrydzkiego, w pobliżu Kościoła św. Mikołaja Szpitalnego.

Ostatni aktywny rozdział w historii twierdzy przypada na koniec XVIII i początek XIX wieku, za rządów Dżeladina Beja, lokalnego osmańskiego buntownika. Był on ostatnim, który dokonał większych zmian w cytadeli i wykorzystywał ją zarówno do obrony, jak i jako rezydencję. W 1808 roku zbudował tu swój pałac, znany jako Górny Saraj. Po jego ucieczce z Ochrydy w 1830 roku pałac został zburzony.

Przez niemal dwa kolejne stulecia twierdza pozostawała opuszczona i niszczała. Dopiero w 2000 roku rozpoczęto szeroko zakrojone badania archeologiczne i prace konserwatorskie. Przeprowadzono systematyczne wykopaliska, a mury i wieże centralnej cytadeli zostały ustabilizowane, zakonserwowane i odrestaurowane.

Dziś, spacerując po tych pradawnych murach, znajdujesz się w miejscu, które strzegło Ochrydy przez ponad dwa tysiące lat — oferując nie tylko podróż przez historię, lecz także jeden z najbardziej zapierających dech w piersiach widoków na miasto i jezioro poniżej.