Ohrid - Szpitalne kościoły św. Mikołaja i św. Marii

Rent a Car in Macedonia – Your Journey, Your Pace...

Tuż za murami Dolnej Bramy (Dolna Porta) w Ochrydzie ukryte są dwa niewielkie średniowieczne kościoły znane jako Kościoły Szpitalne. Są to świątynie poświęcone św. Mikołajowi i św. Marii — skromne pod względem rozmiarów, lecz bogate w historię, architekturę i sztukę.

Ochryda słynie z licznych kościołów, często dedykowanych tym samym świętym. Aby je odróżnić, nadawano im dodatkowe nazwy. W średniowieczu w tym miejscu znajdował się szpital, z którym oba kościoły były związane. Z tego powodu zaczęto je nazywać Kościołami Szpitalnymi.

Oba budynki tworzą niewielki kompleks miejski, który na przestrzeni wieków był wielokrotnie przebudowywany i zmieniany.

Kościół św. Mikołaja jest starszą, wschodnią częścią zespołu. Wewnętrzna inskrypcja informuje, że został zbudowany w 1313 roku. Jest to jednonawowa świątynia z półkolistym sklepieniem, wzniesiona głównie z surowego kamienia i zaprawy wapiennej, z cegłą używaną jedynie w detalach dekoracyjnych przy dachu. Najbardziej charakterystycznym elementem jest niewielka dzwonnica w kształcie wideł, umieszczona bezpośrednio na dachu — motyw typowy dla kościołów adriatyckich i jedyny taki przykład w Macedonii.

Kościół był wielokrotnie zdobiony freskami. Najstarsze zachowane malowidła pochodzą z pierwszej połowy XIV wieku i znajdują się we wnętrzu nawy.

Kościół św. Marii znajduje się po zachodniej stronie kompleksu. Został zbudowany w latach 1365–1367 przez Jakuba, ihumena klasztoru św. Klemensa na Plaošniku. Z biegiem czasu był rozbudowywany i przekształcany. Pierwotne mury wzniesiono z naprzemiennych warstw kamienia, cegły i zaprawy, natomiast ganek został później zabudowany kamieniem i zaprawą.

Najstarsze freski pochodzą z XIV wieku, jednak dziś zachowały się jedynie ich fragmenty na ścianach północnej i wschodniej.

Wnętrze kościoła św. Marii zdobi misternie rzeźbiony drewniany ikonostas, ozdobiony motywami roślinnymi i zwierzęcymi. Wykonał go w 1833 roku Nikola Darkovski Karadžović z Lazaropola.

Przez stulecia Kościoły Szpitalne pozostawały w cieniu większych i bardziej znanych świątyń Ochrydy. Ukryte za murami Dolnej Bramy, często umykają uwadze przechodniów.

Lokalna legenda głosi nawet, że z powodu nieszczęśliwych wydarzeń w przeszłości nabożeństwa były tu przez pewien czas zakazane.

Ciche, skromne i pełne opowieści Kościoły Szpitalne pozwalają zajrzeć w codzienne średniowieczne życie Ochrydy — miejsce, gdzie spotykały się wiara, opieka i wspólnota.